profi_Haziran - page 53

profi / Haziran 2019 /
51
Hubert Wilmer
V
akum pompalarının vırıltılı
sesini her çiftçi bilir. Fakat
bu pompaların içinde ne
olur? Kardan milini ne ha-
reket ettirir ve basıncı de-
ğiştirmek için kola bastığınızda neden bu
kadar fazla etki eder?
En baştan başlayalım: Vakum kompre-
sörleri sıvı gübre sektöründe uzun bir
geleneğe sahipler. Pozitif-deplasmanlı
pompalara kıyasla aşınmaya karşı direnç-
liler çünkü sıvı gübre ile temas etmezler.
Hava, vakum pompalarının yardımıyla
durağan ve çoğunlukla silindirik bir kon-
teynere emilir, ardından atmosfer basın-
cı, sıvı gübreyi hortumun içinden tambu-
run içine iter.
Kompresörün kalbi, üzerinde birkaç çen-
tik bulunan eksantrik düzenli bir rotor. Bu
çentiklere lameller konur. Lameller, orta-
ya çıkan merkezkaç kuvveti ile döndürü-
lerek mahfazaya karşı bastırılır, böylece
lameller ve mahfaza arasındaki boşluğu
kapatır.
Rotor, eksantrik olarak pompanın mah-
fazasına monte edildiğinden, her turda,
disk ve rotor mahfazası arasındaki alanda
farklı hacimler oluşturur. Havanın girişin-
de, bu odadaki hacim artar: hava emilir.
Rotor dönmeye devam ederse, takip eden
lamel bu alanı tekrar kapatır. Çıkış yö-
nünde, eksantrik şekil ile hacim daha da
azaltılır, böylece sıkıştırılmış hava pompa
gövdesinden dışarıya zorlanır.
En gerçek anlamda düzgün çalışması için,
bıçakların kalıcı olarak yağlanması ge-
rekir. Damla yağlayıcılar, dönen rotoru
pompanın gövdesinde yağlar. Çalışma
sırasında yağ, aralıksız olarak, bir pom-
pa vasıtasıyla dönen rotorla mahfazaya
yayılır.
Pompanın üstünde bir değiştirme valfı
vardır. Ya hava tamburdan emilir - bir
vakum yaratılır-, veya hava, kompresö-
rün çıkışından tanka girmeye zorlanır,
daha sonra sıvıyı tankın dışına iten yak-
laşık 1 barlık bir aşırı basınç vardır.
Aşırı ve az basınç valfleri tankın patla-
masını önler. Kırılma, kopmanın yanı sıra
özellikle patlama korkusu olur. Bu neden-
le, tank her zaman kusursuz bir durum-
da olmalı. Vakum valfleri düzenli olarak
kontrol edilmeli.
Modern kompresörler soğutulur. Döküm
demirden yapılmış pompa mahfazası-
nın soğutma kanatlarına ek olarak, bazı
üreticiler ayrıca emme sırasında pompa
odasındaki havayı soğutan pompanın
gövdesine hava verir. Ayrıca su halkalı
1
8
5
6
1
Ayar valfi
(Basınç, emme)
2
Aşırı / Düşük
basınç valfi
3
Hava filtresi
4
Sürücü başına
PTO
5
Mahfaza
6
Lamel
7
Hava soğutma
8
Rotor
Vakum pompası fiziksel bir bakış açı-
sıyla sıvı gübre çekmez, ancak
atmosferik basınç gübre kovanın içi-
ne iter, aynı zamanda dıştan gelen
hava basıncı çok büyüktür: Eğer biri
dünya yüzeyinden (deniz seviyesin-
den) bir kesit alanı olan 1 m²'lik bir
hava sütunu düşünürse atmosferin
en ucuna ulaşır,
bu hava sütunu, yaklaşık 1,000 kg
kütleye sahip olan bu 1 m²'lik dünya
yüzeyini kaplar. Bu, vakumun üretil-
diği kapların neden atmosferik
basınçla ezilmeyecek şekilde denge-
li bir şekilde şekillendirilmeleri ve
inşa edilmeleri gerektiğini açıkla-
maktadır.
Yüksek rakımlarda, hava basıncı
düşürülür, bu da kompresörün emme
gücünü azaltır, çünkü atmosfer sıvı-
yı bir kaba itmek için daha az basınç
uygular. Vücudumuz elbette bu
basınç için tasarlanmış, vakum (boş-
luk) z içinde. Bu nedenle, vücuda
yapay hava basıncıyla (uzay giysisi)
uygulanmalıdır.
ATMOSFERİK BASINÇ
pompalarda suyu soğutmak da mümkün-
dür.
Rotor uzunluğuna, çapına ve lamel sa-
yısına bağlı olarak pompa performansı
ortaya çıkar. Modern kompresörler ge-
nellikle dakikada 15.000 litre hava pom-
palar. Bununla birlikte, kompresörün per-
formansı doldurma süreleri ile uyumlu
değildir, çünkü emme hortumunun çapı
ve uzunluğu ve emme derinliği doldurma
sürelerini etkiler. Emme derinliği 4 m'den
fazla olduğunda gübre köpürme eğilimi
gösterebilir, çünkü vakum ile ayrılır. Aynı
zamanda "turbo doldurucular" olarak da
adlandırılan hidrolik santrifüj pompalar
bu işlemi önler.
Atmosfer basınç yapar
Fiziksel olarak baktığımızda vakum pom-
pası sıvı gübre çekmez, atmosferik ba-
sınç gübreyi kovanın içine iter. Orada
dıştan gelen hava basıncı sınırsızdır: Dün-
ya yüzeyinden atmosferin en dış kenarı-
na kadar uzanan (deniz seviyesinden) 1
m²'lik kesit alanına sahip bir hava sütunu
düşünün, 1 m²'lik alanın üzerindeki bu
hava sütünu yaklaşık 10,000 kg kütleye
sahip.
Bu örnek, vakumun üretildiği kapların ne-
den atmosferik basınçla ezilmeyecek şe-
kilde dengeli bir şekilde şekillendirilme-
leri ve inşa edilmeleri gerektiğini açıklar.
Yüksek rakımlarda, hava basıncı düşü-
rülür, bu da kompresörün emme gücünü
azaltır, çünkü atmosfer sıvıyı bir kaba it-
mek için daha az basınç uygular. Vücudu-
muz elbette bu basınç için tasarlanmış, bu
nedenle, havasız ortamda (boşluk) vücut
yapay hava basıncına maruz bırakılmalı-
dır.
1...,43,44,45,46,47,48,49,50,51,52 54,55,56,57,58,59,60,61,62
Powered by FlippingBook